Neovim · Part 1 — Roadmap chuyển từ VSCode sang Nvim

Đây là Phần 1 của series 12 bài đưa bạn từ “mở Vim rồi không thoát được” đến dùng Neovim như editor chính thay VSCode.

Mục tiêu không phải biến bạn thành người sưu tầm plugin. Mục tiêu là: mở project thật, đọc code nhanh, sửa code tự tin, nhảy định nghĩa, rename symbol, format/lint, chạy test, làm Git, debug, và bảo trì dotfiles mà không sợ vỡ.

Tại ngày 2026-07-09, baseline của series là:

• Neovim stable 0.12.x.
• Lua config thay vì Vimscript cho cấu hình mới.
• lazy.nvim làm plugin manager thực dụng.
• Native LSP mới: vim.lsp.config() và vim.lsp.enable().
• mason.nvim để cài tool ngoài như LSP, formatter, linter.
• Completion hiện đại với blink.cmp stable v1.
• Formatter/linter tách riêng bằng conform.nvim và nvim-lint.
• Treesitter theo hướng core API của Neovim, tránh tư duy config cũ.

Nếu bạn đọc sau mốc này, hãy kiểm tra lại nvim --version và release page. Neovim đang đổi rất nhanh.

Vì sao chuyển từ VSCode sang Nvim?

VSCode mạnh vì mọi thứ hiện sẵn: sidebar, command palette, file explorer, extensions, terminal, Git, debug. Neovim mạnh ở chỗ khác:

• thao tác text cực nhanh bằng modal editing;
• chạy tốt trong terminal, SSH, container, máy yếu;
• config là code Lua, version được bằng Git;
• LSP/formatter/linter/debug đều là các lớp ghép được;
• editor trở thành một phần của workflow shell, không phải một app tách biệt.

Điểm đau khi mới chuyển là bạn mất đi “đường ray” quen thuộc của VSCode. Series này sẽ dựng lại đường ray đó trong Neovim, từng lớp một.

Bản đồ series

Stack đề xuất 2025-2026

Đây là stack “ít nhưng đủ”:

Điều quan trọng: mỗi plugin phải trả lời một nhu cầu thật. Nếu bạn chưa biết plugin giải quyết việc gì, đừng cài vội.

Tư duy khác VSCode

VSCode hỏi: “Bạn muốn click vào UI nào?”

Neovim hỏi: “Bạn muốn biến text hiện tại thành text gì?”

Ví dụ:

Người mới thường cố biến Neovim thành VSCode thu nhỏ. Đừng làm vậy. Hãy giữ các năng lực VSCode cần thiết, nhưng học ngôn ngữ thao tác text của Vim.

Những gì không nên học ngay

Đừng bắt đầu bằng:

• tự viết statusline phức tạp;
• cài 80 plugin theo dotfiles của người khác;
• học Vimscript sâu;
• tối ưu startup khi config mới có 10 plugin;
• tranh luận distro nào tốt nhất.

Hãy bắt đầu bằng:

1. mở, sửa, lưu, thoát;
2. di chuyển không dùng phím mũi tên;
3. text object: word, quote, bracket, paragraph;
4. buffer/window;
5. LSP cơ bản;
6. search/grep;
7. Git/test/terminal.

Checklist trước khi bắt đầu

Cài các tool nền:

nvim --version
git --version
rg --version
fd --version
node --version
npm --version

Khuyến nghị:

• Neovim 0.12.x nếu có thể.
• git, ripgrep, fd, curl hoặc wget.
• Nerd Font nếu muốn icon đẹp.
• Node.js nếu làm frontend.
• Một terminal tốt: WezTerm, Ghostty, Alacritty, iTerm2, Windows Terminal.

Nếu thiếu rg hoặc fd, fuzzy finder vẫn chạy nhưng trải nghiệm grep/file search sẽ kém hơn hẳn.

Cheatsheet nhập môn

Quy tắc luyện: mỗi ngày chỉ thêm 3-5 phím mới. Đừng học bằng bảng dài; học bằng việc sửa code thật.

Bài tập

1. Cài Neovim và chạy :checkhealth.
2. Mở một project thật bằng nvim ., mở một file, sửa một dòng, lưu, thoát.
3. Trong một file bất kỳ, không dùng chuột và không dùng phím mũi tên trong 10 phút.
4. Ghi lại 5 thao tác VSCode bạn dùng nhiều nhất. Series sẽ map từng thao tác sang Nvim.

:checkhealth
:echo stdpath('config')
:echo stdpath('data')
:version

Nguồn cập nhật

Các bài trong series này được đối chiếu với nguồn chính:

• Neovim releases
• Neovim 0.11 news
• Neovim 0.12 news
• Neovim LSP help
• nvim-lspconfig
• lazy.nvim docs
• mason.nvim
• mason-lspconfig.nvim
• blink.cmp
• conform.nvim
• nvim-lint

Điều cốt lõi

Chuyển sang Neovim không phải đổi theme editor. Đó là đổi cách nghĩ: từ click UI sang nói chuyện với text bằng lệnh ngắn. Series này sẽ dựng editor đủ hiện đại để bạn không thua VSCode, nhưng vẫn giữ được sức mạnh thật của Vim.